czas pracy, wymiar czasu pracy, czas pracy kierowcy, godziny nadliczbowe, praca w porze nocnej
lupa
A A A

Ubezpieczenia i Prawo Pracy nr 20 (494) z dnia 10.10.2019

Udzielanie czasu wolnego za pracę nadliczbową w trzymiesięcznym okresie rozliczeniowym

1) Od sierpnia br. w spółce obowiązuje trzymiesięczny okres rozliczeniowy. Jak należy rozliczyć pracę w godzinach nadliczbowych przypadających we wrześniu br., w zamian za które zostanie udzielony czas wolny w październiku br. lub w listopadzie br.?

Praca po przekroczeniu normy dobowej, wynoszącej co do zasady 8 godzin albo przedłużonego wymiaru dobowego wynikającego z obowiązującego rozkładu (np. 12 godz. w tak zaplanowanej dniówce w systemie równoważnym) skutkuje wystąpieniem nadgodzin dobowych. Jeżeli spowoduje ona przekroczenie przeciętnej normy tygodniowej (co do zasady 40 godz.), to wystąpią nadgodziny tygodniowe.

Za pracę w godzinach nadliczbowych przysługuje normalne wynagrodzenie, a ponadto:

  • czas wolny na podstawie:
    • jednostronnej decyzji pracodawcy w relacji 1,5:1, udzielony do końca okresu rozliczeniowego, z zachowaniem gwarancji wynagrodzenia należnego pracownikowi za pełny miesięczny wymiar czasu pracy,
       
    • wniosku pracownika w relacji 1:1 albo
  • dodatki do wynagrodzenia.
Przykład

Pracownik, objęty systemem podstawowym i organizacją od poniedziałku do piątku, pracuje w 3-miesięcznym okresie rozliczeniowym (obecny rozpoczął się 1 sierpnia br. i będzie trwał do 31 października br.). Jest on wynagradzany stawką miesięczną. We wrześniu br. pracownik przepracował 10 nadgodzin dobowych.

Wariant 1 - pracodawca zdecydował, iż udzieli mu w zamian czasu wolnego.

Pracownikowi przysługuje 15 godzin wolnego, które powinny przypadać do końca października br. Pracodawca nie może z tego powodu obniżyć wynagrodzenia za normatywny czas pracy w miesiącu odbioru czasu wolnego, co ma nastąpić w październiku br.

Wariant 2 - pracownik wystąpił z wnioskiem o udzielenie w zamian czasu wolnego, co zostało przez pracodawcę zaakceptowane.

Pracownik może odebrać czas wolny w dowolnie wybranym przez siebie okresie (np. w listopadzie br.). Za miesiąc, w którym wykorzysta czas wolny nie nabędzie prawa do wynagrodzenia za okres tej nieobecności.

Wariant 3 - pracodawca nie oznaczył czasu wolnego za nadgodziny, a pracownik nie wystąpił z wnioskiem o czas wolny.

Pracownikowi za przepracowane we wrześniu br. 10 godzin nadliczbowych przysługują dodatki do wynagrodzenia.


Państwowa Inspekcja Pracy Zgodnie ze stanowiskiem Państwowej Inspekcji Pracy: "(...) Pracodawca może zostać zwolniony z obowiązku finansowej rekompensaty przekroczeń dobowych (wypłaty dodatku za pracę w godzinach nadliczbowych) jedynie wtedy, gdy przed terminem płatności wynagrodzenia za pracę przypadającym bezpośrednio po wystąpieniu godzin nadliczbowych z przekroczenia normy dobowej pracownik wystąpi z wnioskiem o udzielenie czasu wolnego bądź pracodawca skorzysta z możliwości przewidzianej w art. 1512 § 2 K.p. i oznaczy w grafiku pracownika termin udzielenia czasu wolnego w wymiarze o połowę wyższym niż liczba przepracowanych godzin nadliczbowych.

W opinii Departamentu działania pracownika (złożenie wniosku) lub pracodawcy (wskazanie terminu odbioru czasu wolnego) zmierzające do uniknięcia wypłaty dodatku za przepracowane godziny ponad normę dobową powinny nastąpić przed najbliższym terminem wypłaty wynagrodzenia. W przeciwnym razie pracodawca jest obowiązany wypłacić dodatek, mimo że okres rozliczeniowy nie uległ zakończeniu." (por. pismo Departamentu Prawnego GIP z 21 kwietnia 2009 r., znak GPP-306-4560-32/09/PE/RP).

Ponadto jeżeli: "(...) czasu wolnego za pracę w godzinach nadliczbowych pracodawca udzielił na wniosek pracownika w innym miesiącu niż w tym, w którym ta praca wystąpiła, to w miesiącu, w którym pracował on ponad normą, otrzymuje odpowiednio wyższe wynagrodzenie za pracę. Natomiast w miesiącu, w którym czas wolny odebrał, odpowiednio niższe. Ta zasada dotyczy zarówno systemu wynagradzania miesięcznego, jak i godzinowego." (por. pismo PIP 2005 r., znak GNP-367-4560/05/PE).

W świetle przestawionych stanowisk, pracodawca z przykładu powinien zdecydować o formie rekompensaty nadgodzin do dnia wypłaty wynagrodzenia za wrzesień br. Przedstawione zasady pozwalają na zachowanie dyspozycji art. 80 zd. 1art. 85 § 1 K.p., zgodnie z którymi za pracę wykonaną przysługuje wynagrodzenie, a jego wypłaty dokonuje się co najmniej raz w miesiącu, w stałym i ustalonym z góry terminie.

Przykład

Pracownik, o którym mowa w poprzednim przykładzie otrzymał/otrzyma:

  • w wariancie 1: za wrzesień br. pełną stawkę miesięczną oraz 10 stawek godzinowych normalnego wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, natomiast za październik br. pełną stawkę miesięczną,
      
  • w wariancie 2: za wrzesień br. jak w wariancie 1, a za miesiąc, w którym odbierze czas wolny (np. w listopadzie br.), stawkę miesięczną pomniejszoną o 10 stawek godzinowych,
     
  • w wariancie 3: za wrzesień br. wynagrodzenie zasadnicze oraz 10 stawek normalnego wynagrodzenia za nadgodziny, powiększonego o 10 dodatków.


2) Czy jest możliwe odstąpienie od przeliczeń wskazanych w odpowiedzi na pytanie 1 i wypłata w miesiącu wystąpienia nadgodzin oraz odbioru czasu wolnego pełnej stawki miesięcznej?

Nie, gdyż uchybia to terminowi wypłat, a ponadto może zaniżać wysokość wynagrodzenia w skali dwóch miesięcy (w którym wystąpiły nadgodziny oraz w którym nastąpił odbiór czasu wolnego). Sygnalizujemy jednak, że część ekspertów, a także niektóre rozstrzygnięcia judykatury, w tym np. wyrok Sądu Najwyższego z 9 lutego 2010 r. (sygn. akt I PK 157/09, M.P.Pr. 2010/7/375-381), dopuszczają rozwiązanie wskazane w pytaniu Czytelnika.

www.Czas-Pracy.pl - Praca w godzinach nadliczbowych i w porze nocnej:

 Więcej na stronie www.KodeksPracy.pl - sprawdź!
www.kodekspracy.pl/ » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

listopad 2019
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
13
14
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
KODEKS PRACY 2013, Prawo Pracy
Vademecum kadrowego - kompleksowo opracowane zagadnienia z prawa pracy

GOFIN PODPOWIADA - Prawo Pracy

Kompleksowe opracowania tematyczne

WSKAŹNIKI - Prawo Pracy

Bieżące wskaźniki wraz z archiwum

Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.