czas pracy, wymiar czasu pracy, czas pracy kierowcy, godziny nadliczbowe, praca w porze nocnej
lupa
A A A

Gazeta Podatkowa nr 15 (1786) z dnia 22.02.2021

Wynagrodzenie za pracę w miesiącu korzystania z czasu wolnego za nadgodziny

Wykonywanie pracy w godzinach nadliczbowych wymaga zrekompensowania tej pracy poprzez udzielenie czasu wolnego albo wypłatę dodatków do wynagrodzenia. W przypadku odbioru czasu wolnego za nadgodziny w innym miesiącu niż one przypadały, konieczne jest przeliczenie wynagrodzenia należnego pracownikowi.

Rekompensata nadgodzin dobowych

Godziny nadliczbowe z przekroczenia dobowego występują w razie pracy dłuższej niż obowiązująca pracownika norma dobowa lub przedłużony wymiar dobowy. Za godziny takiej pracy przysługuje normalne wynagrodzenie za pracę. Ponadto tego rodzaju nadgodziny wymagają rekompensaty w formie dodatków do wynagrodzenia lub udzielenia czasu wolnego.

W przypadku udzielania czasu wolnego za pracę w nadgodzinach z inicjatywy pracodawcy (bez wniosku pracownika) przysługuje on w wymiarze o połowę wyższym niż liczba przepracowanych godzin nadliczbowych, czyli za 1 nadgodzinę przypada 1,5 godziny czasu wolnego (art. 1512 § 2 K.p.). Istotne jest, że pracodawca ma obowiązek udzielić tego czasu wolnego najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego. W takiej sytuacji udzielenie czasu wolnego nie może spowodować obniżenia wynagrodzenia (określonego w umowie o pracę) należnego pracownikowi za pełny miesięczny wymiar czasu pracy w miesiącu korzystania z czasu wolnego (przykład 1).

Z wnioskiem o udzielenie czasu wolnego za nadgodziny może wystąpić także pracownik. Udziela się go wówczas w tym samym wymiarze, ile trwała praca w godzinach nadliczbowych, czyli za 1 nadgodzinę udziela się 1 godziny czasu wolnego (art. 1512 § 1 K.p.). Przy czym w przypadku udzielenia czasu wolnego na wniosek pracownika nie ma ograniczenia odnośnie terminu, w którym musi zostać udzielony ten czas wolny. Może on wtedy przypadać nawet w kolejnym okresie rozliczeniowym czasu pracy.

Wynagrodzenie a czas wolny

Jeżeli nadgodziny dobowe i udzielony w zamian czas wolny przypadają w tym samym miesiącu, wymiar czasu pracy ulega zbilansowaniu i wynagrodzenie pozostaje bez zmiany. Inaczej jest, gdy czas wolny za nadgodziny na wniosek pracownika udzielany jest w innym miesiącu okresu rozliczeniowego. Pracodawca powinien wtedy przeliczyć wynagrodzenie pracownika w tych miesiącach. I tak, gdy pracownik korzysta z czasu wolnego w innym miesiącu niż ten, w którym świadczył pracę nadliczbową, pracodawca powinien wypłacić mu:

  • w miesiącu wystąpienia nadgodzin normalne wynagrodzenie za te godziny, łącznie z wynagrodzeniem za pracę za ten miesiąc,
  • w miesiącu wykorzystywania czasu wolnego za nadgodziny, wynagrodzenie tylko za pracę wykonaną (przykład 2).

Zdarza się, że pracodawcy nie przeliczają wynagrodzenia pracownika w miesiącu wystąpienia nadgodzin i w miesiącu odbioru za nie czasu wolnego, tylko wypłacają w obu tych miesiącach normalne wynagrodzenie przysługujące pracownikowi na podstawie umowy o pracę. Nie jest to prawidłowe, gdyż może czasami prowadzić do zaniżenia lub zawyżenia wynagrodzenia pracownika. Taka sytuacja może mieć miejsce np. gdy pracownik otrzymuje pensję w stałej stawce miesięcznej. W takim przypadku wartość stawki godzinowej w poszczególnych miesiącach okresu rozliczeniowego jest różna ze względu na różny wymiar czasu pracy.

Zrekompensowanie pracownikowi nadgodzin w formie czasu wolnego zwalnia pracodawcę z obowiązku wypłaty za te nadgodziny dodatków w wysokości 50% lub 100% wynagrodzenia zasadniczego. Jednakże za każdą dodatkowo przepracowaną godzinę pracownik zachowuje prawo do normalnego wynagrodzenia wypłacanego wraz z wynagrodzeniem za miesiąc, w którym miały miejsce te nadgodziny.

Należy dodać, że prezentowany jest też pogląd, iż w przypadku, gdy wynagrodzenie za pracę w miesiącu oddawania czasu wolnego na wniosek pracownika jest niższe niż wynikające z umowy, to nie może ono wynosić mniej niż wynagrodzenie minimalne obowiązujące w tym roku.

Przykład 1

Pracownik zatrudniony w 3-miesięcznym okresie rozliczeniowym liczonym od stycznia, odbierał z inicjatywy pracodawcy w lutym 2021 r. czas wolny za nadgodziny wypracowane w styczniu 2021 r. Za 8 nadgodzin dobowych musiał on otrzymać z pensją za styczeń 2021 r. normalne wynagrodzenie.

Za styczeń 2021 r. pracodawca powinien wypłacić mu wynagrodzenie za faktycznie przepracowane 160 godzin (w tym 152 godz. w ramach wymiaru czasu pracy). Natomiast za luty 2021 r. przy odbiorze 12 godzin czasu wolnego z inicjatywy pracodawcy, przysługuje mu normalne miesięczne wynagrodzenie (bez obniżenia). Chociaż w lutym 2021 r. pracownik przepracuje 148 godzin, to musi otrzymać wynagrodzenie za 160 godzin pełnego wymiaru.


Przykład 2

Pracownik w styczniu 2021 r. przepracował 12 godzin nadliczbowych z przekroczenia dobowego w porze dziennej. Otrzymuje on stałe miesięczne wynagrodzenie w kwocie 3.400 zł. Obowiązują go 3-miesięczne okresy rozliczeniowe liczone od stycznia. Pracownik w lutym 2021 r. odebrał na swój wniosek czas wolny w zamian za godziny nadliczbowe, które wystąpiły w styczniu 2021 r.:

a) za styczeń br. uzyskał wynagrodzenie za przepracowanie 152 godzin rozkładowych i 12 nadliczbowych:
- 3.400 zł : 152 godz. = 22,37 zł,
- 3.400 zł + (12 godz. × 22,37 zł) = 3.668,44 zł,
b) za luty br., w którym pracownik przepracował 148 godzin, gdyż przez 12 godzin korzystał z czasu wolnego (160 godzin nominalnych - 12 godzin wolnych), przysługuje mu wynagrodzenie:
- 3.400 zł : 160 godz. = 21,25 zł,
- 3.400 zł - (12 godz. × 21,25 zł) = 3.145 zł.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 26.06.1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1320 ze zm.)

www.Czas-Pracy.pl - Praca w godzinach nadliczbowych i w porze nocnej:

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.KodeksPracy.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

październik 2021
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
12
13
14
16
17
18
19
21
22
23
24
26
27
28
29
30
31
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
KODEKS PRACY, Prawo Pracy
Vademecum Kadrowego - kompleksowo opracowane zagadnienia z prawa pracy

GOFIN PODPOWIADA - Prawo Pracy

Kompleksowe opracowania tematyczne

WSKAŹNIKI - Prawo Pracy

Bieżące wskaźniki wraz z archiwum

Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc, Gemius S.A.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań w związku z odwiedzaniem niniejszego serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.